सशस्त्र प्रहरीको नेतृत्व दौडमा वंशी दाहाल

काठमाडौं ११ बैशाख

सुरक्षा निकायभित्रको नेतृत्व परिवर्तन सधैं औपचारिक प्रक्रिया मात्र हुँदैन; यसले संस्थाको आत्मा, अनुशासन र भविष्यको दिशासमेत निर्धारण गर्छ। सशस्त्र प्रहरी बलको महानिरीक्षक पदबाट राजु अर्यालको अवकाश नजिकिँदै गर्दा अहिले यही संवेदनशील मोडमा संगठन उभिएको छ। प्रश्न केवल ‘को आउने?’ भन्ने होइन, ‘कस्तो नेतृत्व आउने?’ भन्ने पनि हो।
यो प्रतिस्पर्धा दुई व्यक्तित्वबीच सीमित देखिए पनि यसको प्रभाव निकै व्यापक छ। एउटै ब्याचबाट उक्लिएका दुई अधिकारी—नारायणप्रसाद पौडेल र वंशी दाहाल—बीचको प्रतिस्पर्धा अब केवल पदको होड होइन, साख र सिद्धान्तको पनि परीक्षा बनेको छ।
वंशी दाहालको पक्षमा देखिएको सबल पक्ष भनेको उनको निरन्तर व्यावसायिक अनुशासन र संस्थागत मर्यादाप्रतिको प्रतिबद्धता हो। उनी संगठनको भित्री संरचना बुझ्ने, कमाण्ड सम्हाल्ने र कठिन परिस्थितिमा निर्णय लिन सक्ने अधिकारीका रूपमा चित्रित छन्। सशस्त्र प्रहरी नियमावलीले निर्धारण गरेका मापदण्ड—ज्येष्ठता, कार्यकुशलता, नेतृत्व क्षमता र आर्थिक अनुशासन—यी सबै आयाममा उनको उपस्थिति सन्तुलित र सशक्त देखिन्छ।
अर्कोतर्फ, नारायणप्रसाद पौडेलको यात्रा विवादले छायाँमा परेको देखिन्छ। आर्थिक अनुशासनसँग जोडिएका आरोप, विभागीय कारबाहीका सिफारिसहरू र सार्वजनिक रूपमा उठेका प्रश्नहरूले उनको छविमा दरार ल्याएको छ। नेतृत्व केवल अधिकारको प्रयोग मात्र होइन, विश्वासको वहन पनि हो—र त्यही विश्वासमा जब प्रश्न उठ्छ, तब नेतृत्वको औचित्य नै कमजोर बन्न सक्छ।
यो सन्दर्भमा हेर्दा, वंशी दाहालको उदय केवल व्यक्तिगत सफलता जस्तो देखिँदैन; यो संस्थागत स्वच्छता र पेशागत निष्ठाको प्रतीकका रूपमा पनि उभिएको छ। उनी ‘निर्विवाद’ पात्रका रूपमा प्रस्तुत हुनु, आजको सुरक्षा संयन्त्रले खोजिरहेको स्थायित्व र विश्वसनीयताको संकेत हो।
तर अन्तिम निर्णय राजनीतिक तहबाटै हुने भएकाले यसमा शक्ति सन्तुलन, प्रभाव र आन्तरिक समीकरणहरूको भूमिका अस्वीकार गर्न सकिँदैन। यद्यपि, यदि निर्णयले संस्थागत मर्यादा र दीर्घकालीन हितलाई प्राथमिकता दिन्छ भने, वंशी दाहालको नेतृत्वमा सशस्त्र प्रहरी बलले नयाँ अध्याय सुरु गर्ने सम्भावना प्रबल देखिन्छ।
अन्ततः, यो केवल एक पदपूर्ति होइन—यो एउटा सन्देश पनि हो। सन्देश यस्तो: कि के हाम्रो सुरक्षा संयन्त्रमा इमान्दारिता र पेशागत निष्ठाले अझै पनि स्थान पाउँछ? यदि पाउँछ भने, त्यो सन्देशको अनुहार सम्भवतः वंशी दाहाल बन्न सक्छन्।