एनआरएनए अमेरिकाजको १०औँ क्षेत्रीय सम्मेलन अप्रिल २४ र २५ क्यानडामा, विश्वभरका अभियन्तालाई आरसी भुवन खरेलको निमन्त्रणा

काठमाडौं २८ असोज

गैरआवासीय नेपाली संघ (एनआरएनए) अमेरिकाज क्षेत्रको १०औँ क्षेत्रीय सम्मेलन सन २०२७ अप्रिल २४ र २५ मा क्यानडाको टोरन्टोस्थित होटल रेडिसनमा आयोजना हुने भएको छ। ‘समृद्धि : Connecting for Prosperity’ नारासहित आयोजना हुन लागेको सम्मेलनमा सहभागी हुन एनआरएनए अमेरिकाजका क्षेत्रीय संयोजक (आरसी) भुवन खरेलले विश्वभरका गैर आवासीय नेपाली अभियन्तालाई निमन्त्रणा गरेका छन्। उनले सम्मेलन सफल बनाउन क्यानडावासी नेपाली, अमेरिकाज क्षेत्रका एनआरएनए अभियन्ता तथा विश्वभर छरिएर रहेका नेपाली समुदायलाई सक्रिय सहभागिता र सहयोगका लागि आग्रह गरेका छन्।

विदेशमा रहेका नेपालीको पुँजी, ज्ञान, सीप, प्रविधि र अनुभवलाई नेपालको आर्थिक तथा सामाजिक विकाससँग जोड्ने उद्देश्यसहित आयोजना हुन लागेको सम्मेलनमा लगानी, गैरआवासीय नेपाली नागरिकताको कार्यान्वयन, वंशजको नागरिकतासम्बन्धी सरोकार, कृषि विकास, जलविद्युत्, दोस्रो पुस्ताको सहभागिता तथा ज्ञान हस्तान्तरणका विषय प्रमुख एजेन्डाका रूपमा अघि सारिने भएका छन्। विदेशमा आर्जित पुँजी र अनुभवलाई मातृभूमिको उत्पादन, रोजगारी सिर्जना र दीर्घकालीन समृद्धिसँग जोड्ने विषयमा सम्मेलनले विशेष जोड दिने अपेक्षा गरिएको छ।

क्षेत्रीय संयोजक खरेलले सम्मेलनलाई विश्वभर छरिएर रहेका नेपालीलाई साझा उद्देश्यमा एकताबद्ध गर्ने र नेपालसँगको सम्बन्धलाई थप सुदृढ बनाउने अवसरका रूपमा अघि बढाएका छन्। उनका अनुसार सम्मेलन केवल औपचारिक भेटघाटमा सीमित नभई प्रवासी नेपालीको लगानी, सीप र सामूहिक क्षमतालाई नेपालको विकासमा उपयोग गर्ने ठोस आधार निर्माण गर्ने मञ्च बन्नुपर्छ। व्यापक सहभागिता जुटाउन सके प्रवासी नेपालीका साझा मुद्दालाई प्रभावकारी रूपमा उठाउन तथा नेपाल र डायस्पोराबीच आर्थिक, सामाजिक र बौद्धिक सहकार्य विस्तार गर्न सहयोग पुग्ने विश्वास गरिएको छ।

खरेलका अनुसार सम्मेलनमा नेपालका परराष्ट्रमन्त्री शिशिर खनाललाई निमन्त्रणा गरिएको छ। सरकारका प्रतिनिधि र प्रवासी नेपाली समुदायबीच प्रत्यक्ष संवादको अवसर सिर्जना गर्दै विदेशमा रहेका नेपालीका सरोकार, लगानीका सम्भावना र नागरिकतासम्बन्धी विषयलाई नीतिगत तहसम्म पुर्‍याउने उद्देश्य राखिएको छ। सम्मेलनमार्फत सरकार र डायस्पोराबीच सहकार्यका सम्भावना पहिचान गर्दै नेपालमा लगानीका लागि आवश्यक नीतिगत स्पष्टता, प्रशासनिक सहजीकरण र विश्वासको वातावरण निर्माणबारे छलफल गर्ने तयारी छ।

सम्मेलनको महत्त्वपूर्ण एजेन्डाका रूपमा करिब १० करोड अमेरिकी डलर बराबरको लगानी सम्भावना र सहकार्यका विषयमा छलफल गरिनेछ। विदेशमा रहेका नेपालीको पुँजीलाई नेपालका उत्पादनमूलक क्षेत्र, उद्योग, व्यवसाय तथा रोजगारी सिर्जनासँग जोड्ने उपाय खोजिनेछ। नेपालमा लगानी गर्न इच्छुक गैरआवासीय नेपालीलाई प्रोत्साहित गर्दै सामूहिक लगानी, सम्भावित परियोजना र लगानीमैत्री वातावरण निर्माणका विषयमा छलफल गर्ने तयारी छ।

विदेशमा रहेका नेपालीले आर्थिक स्रोत र व्यावसायिक अनुभव हासिल गरे पनि त्यसलाई नेपालमा लगानीका रूपमा रूपान्तरण गर्न नीतिगत स्पष्टता, प्रशासनिक सहजीकरण र लगानीको सुरक्षा महत्त्वपूर्ण हुन्छन्। सम्मेलनमा लगानीका अवसरसँगै लगानीकर्ताले भोग्ने चुनौती र नेपालमा पुँजी परिचालन गर्न सकिने सम्भावित क्षेत्रबारे छलफल भए त्यसले आगामी दिनमा ठोस सहकार्यको आधार तयार गर्न सक्नेछ।

कृषि क्षेत्रको विकास र उत्पादनमूलक लगानीलाई पनि सम्मेलनमा महत्त्वका साथ उठाइने खरेलले बताएका छन्। उनका अनुसार गैरआवासीय नेपालीको पहलमा गुल्मीको आँपचौरमा करिब एक हजार रोपनी क्षेत्रफलमा कफी खेती सुरु गरिएको छ। उक्त परियोजनालाई नेपालको सबैभन्दा ठूलो कफी फार्मका रूपमा विकास गरिएको र आगामी दिनमा यसको क्षेत्रफल पाँच हजार रोपनी पुर्‍याउने लक्ष्य राखिएको छ।

मातृभूमिको कृषि विकास, उत्पादन वृद्धि, रोजगारी सिर्जना र आर्थिक समृद्धिमा योगदान पुर्‍याउने उद्देश्यले सुरु गरिएको यो अभियानलाई गैरआवासीय नेपालीको सामूहिक लगानी र उद्यमशीलताको उदाहरणका रूपमा प्रस्तुत गरिनेछ। कृषि क्षेत्रलाई परम्परागत निर्वाहमुखी गतिविधिबाट व्यावसायिक उत्पादन र निर्यातमुखी उद्यममा रूपान्तरण गर्न प्रवासी नेपालीको पुँजी, प्रविधि र बजारसम्बन्धी अनुभव उपयोग गर्न सकिने सम्भावनाबारे पनि सम्मेलनमा छलफल हुने अपेक्षा गरिएको छ।

नेपालमा कफी उत्पादनको व्यावसायिक विस्तार, गुणस्तर सुधार, प्रशोधन, ब्रान्डिङ र अन्तर्राष्ट्रिय बजारसम्म पहुँच विस्तार गर्न सके यसले किसानको आम्दानी बढाउनुका साथै ग्रामीण अर्थतन्त्रलाई बलियो बनाउन सक्छ। आँपचौरको कफी खेतीलाई पाँच हजार रोपनीसम्म विस्तार गर्ने लक्ष्यले कृषि क्षेत्रमा दीर्घकालीन लगानीको सम्भावना देखाएको छ। यस अभियानलाई सफल बनाउन उत्पादनदेखि बजार व्यवस्थापनसम्म आवश्यक सहकार्य र पूर्वाधार विकासमा जोड दिनुपर्ने विषय सम्मेलनका लागि महत्त्वपूर्ण बन्नेछ।

त्यसैगरी, गैरआवासीय नेपालीको लगानी तथा पहलमा अघि बढाइएका जलविद्युत् परियोजनालाई पनि नेपालको ऊर्जा विकास र आर्थिक समृद्धिसँग जोडेर छलफल गरिनेछ। जलविद्युत् क्षेत्रमा गैरआवासीय नेपालीले गरेको लगानीले स्वदेशमा पुँजी परिचालन, ऊर्जा उत्पादन, रोजगारी सिर्जना र आर्थिक गतिविधि विस्तारमा योगदान पुर्‍याउँदै आएको छ। यस क्षेत्रमा सम्पन्न भएका आयोजना, निर्माणाधीन परियोजना तथा भविष्यमा लगानी विस्तार गर्न सकिने सम्भावनालाई सम्मेलनमा प्राथमिकताका साथ उठाउन सकिनेछ।

नेपालको जलविद्युत् क्षेत्रमा स्वदेशी तथा प्रवासी नेपालीको लगानी विस्तार हुँदै गएको सन्दर्भमा आयोजना विकास, वित्तीय व्यवस्थापन, प्रसारण लाइन, विद्युत् बजार र लगानी सुरक्षाजस्ता विषय महत्त्वपूर्ण छन्। विदेशमा रहेका नेपालीको पुँजीलाई जलविद्युत्, कृषि, पर्यटन, प्रविधि तथा अन्य उत्पादनमूलक क्षेत्रमा परिचालन गर्न सके नेपालको आर्थिक रूपान्तरणमा थप योगदान पुग्न सक्छ। यसका लागि परियोजनाको अवस्था, लगानीको परिमाण र उपलब्धिको तथ्यांकसहित छलफल अघि बढाउनुपर्ने आवश्यकता पनि उत्तिकै महत्त्वपूर्ण छ।

गैरआवासीय नेपाली नागरिकताको प्रभावकारी कार्यान्वयन पनि सम्मेलनको प्राथमिकतामा रहनेछ। नागरिकतासम्बन्धी कानुनी व्यवस्थाले प्रदान गरेका अधिकार व्यवहारमा उपयोग गर्न देखिएका चुनौती, प्रशासनिक प्रक्रिया र नेपालसँगको सम्बन्धलाई निरन्तरता दिने विषयमा छलफल गरिनेछ। त्यस्तै, वंशजको नागरिकतासम्बन्धी सरोकारलाई पनि उठाउँदै सम्बन्धित सरकारी निकायसँग आवश्यक संवाद र पहल अघि बढाउने विषयमा साझा धारणा निर्माण गर्ने प्रयास गरिनेछ।

विदेशमा जन्मिएका वा हुर्किएका नेपाली मूलका युवालाई नेपाली भाषा, संस्कृति, इतिहास र मातृभूमिसँग जोड्ने विषयलाई पनि सम्मेलनले महत्त्व दिनेछ। दोस्रो पुस्ताका नेपालीलाई एनआरएनएका गतिविधिमा सहभागी गराउने, नेतृत्व विकासका अवसर विस्तार गर्ने र उनीहरूको नेपालसँगको सम्बन्ध बलियो बनाउने उद्देश्यले लक्षित कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने तयारी छ। विदेशमा विभिन्न क्षेत्रमा अनुभव हासिल गरेका नेपाली विज्ञ, प्राविधिक, अनुसन्धानकर्ता र उद्यमीको ज्ञान तथा सीप नेपालमा उपयोग गर्ने विषयमा पनि छलफल हुनेछ। शिक्षा, प्रविधि, नवप्रवर्तन, उद्यमशीलता र व्यावसायिक विकासका क्षेत्रमा सहकार्य विस्तार गर्दै विदेशमा रहेको नेपाली जनशक्तिको अनुभवलाई नेपालको विकाससँग जोड्ने लक्ष्य राखिएको छ।

सम्मेलन व्यवस्थापनपछि खर्च कटाएर बाँकी रहने रकम एनआरएनए क्यानडाको नेपाली घर परियोजनामा लगानी गर्ने प्रस्ताव पनि अघि सारिएको छ। सम्मेलनको बचतलाई समुदायको दीर्घकालीन हितमा उपयोग गर्ने यो प्रस्ताव कार्यान्वयन भए क्यानडामा नेपाली समुदायको साझा भेटघाट, सांस्कृतिक गतिविधि र सामुदायिक पहिचानलाई संस्थागत रूपमा अघि बढाउन सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।

क्षेत्रीय संयोजक खरेलले सम्मेलन सफल बनाउन क्यानडावासी नेपाली, अमेरिकाज क्षेत्रका एनआरएनए पदाधिकारी तथा अभियन्ता र विश्वभर रहेका नेपाली समुदायलाई सहभागिता र सहकार्यका लागि आग्रह गरेका छन्। सम्मेलनलाई प्रभावकारी बनाउन आयोजक, राष्ट्रिय समन्वय परिषद्, सामाजिक अभियन्ता, व्यवसायी र नेपाली समुदायबीच समन्वय आवश्यक रहनेछ।

टोरन्टोमा आयोजना हुने एनआरएनए अमेरिकाजको १०औँ क्षेत्रीय सम्मेलनले प्रवासी नेपालीका साझा मुद्दालाई एउटै मञ्चमा ल्याउँदै लगानी, नागरिकता, कृषि, जलविद्युत्, दोस्रो पुस्ता र ज्ञान हस्तान्तरणका विषयमा ठोस छलफल गर्ने अपेक्षा गरिएको छ। सम्मेलनबाट उठाइने प्रस्तावलाई कार्यान्वयनमा लैजान सके विदेशमा रहेका नेपालीको सामूहिक पुँजी, सीप र अनुभवलाई नेपालको उत्पादन वृद्धि, रोजगारी सिर्जना तथा आर्थिक समृद्धिसँग जोड्ने दिशामा महत्त्वपूर्ण योगदान पुग्न सक्नेछ।