भारतीय अन्तरिक्ष अनुसन्धान संगठन (ISRO) ले रच्यो इतिहास

आदित्य L1 सौर्य मिशन: भारतीय अन्तरिक्ष अनुसन्धान संगठन (ISRO) ले इतिहास रच्यो।  ISRO को पहिलो सूर्य मिसन-आदित्य L1 शनिबार (जनवरी 6) मा Lagrange पोइन्टमा प्रवेश गरेको छ।  सेप्टेम्बर 2023 मा श्रीहरिकोटा, आन्ध्र प्रदेशबाट प्रक्षेपण गरिएको आदित्य L1, आज अन्तिम र धेरै जटिल प्रक्रियाबाट गुज्र्यो।

यस अवसरमा प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले ट्वीट गरे, “भारतले अर्को कोसेढुङ्गा हासिल गरेको छ। भारतको पहिलो सौर्य वेधशाला आदित्य-L1 आफ्नो गन्तव्यमा पुग्यो। यो सबैभन्दा जटिल अन्तरिक्ष अभियानहरू मध्ये एकलाई साकार पार्न हाम्रा वैज्ञानिकहरूको प्रयासमा ठूलो योगदान हो। अथक समर्पणको प्रमाण हो। यो  उपलब्धिको प्रशंसा गर्न म मेरा देशवासीहरूसँग सामेल छु। हामी मानवताको लागि विज्ञानको नयाँ सीमाहरू धकेल्नेछौं।”

‘इसरोले लेख्यो अर्को सफलताको कथा’
यसै क्रममा केन्द्रीय विज्ञान तथा प्रविधि राज्यमन्त्री डा जितेन्द्र सिंहले यो वर्ष भारतका लागि निकै उत्कृष्ट रहेको बताए ।  प्रधानमन्त्री मोदीको दूरदर्शी नेतृत्वमा ISRO ले अर्को सफलताको कथा लेखेको छ।  आदित्य L1 सूर्यको रहस्य पत्ता लगाउन अन्तिम कक्षामा पुगेको छ।

यो अन्तरिक्ष यान पृथ्वीबाट करिब १५ लाख किलोमिटर टाढा रहेको सूर्य-पृथ्वी प्रणालीको Lagrange पोइन्ट (L1) वरिपरि हलो कक्षमा पुगेको छ।  L1 बिन्दु पृथ्वी र सूर्य बीचको कुल दूरीको लगभग एक प्रतिशत हो।  आफ्नो अन्तिम बिन्दुमा पुगेपछि, अन्तरिक्ष यानले कुनै पनि ग्रहण बिना सूर्य देख्न सक्षम हुनेछ।

Langres बिन्दु के हो?
Lagrange बिन्दु त्यो क्षेत्र हो जहाँ पृथ्वी र सूर्य बीचको गुरुत्वाकर्षण तटस्थ हुनेछ।  सूर्यलाई हेलो कक्षमा L1 बिन्दु वरिपरि उपग्रहहरू मार्फत निरन्तर देख्न सकिन्छ।  यसले वास्तविक समयमा सौर्य गतिविधिहरू र अन्तरिक्ष मौसममा यसको प्रभावको बारेमा जानकारी प्रदान गर्नेछ।

यसको उद्देश्य के हो?
यस मिसनको उद्देश्य सौर्य वायुमण्डलको गतिशीलता, सूर्यको कोरोनाको ताप, सूर्यको सतहमा हुने सौर्य भूकम्प, सौर्य ज्वालासँग सम्बन्धित गतिविधिहरू र तिनीहरूका विशेषताहरू, र अन्तरिक्ष मौसमी समस्याहरू राम्ररी बुझ्नु हो।